Askere Giden İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir Mi?

Askere Giden İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir Mi?

Kıdem Tazminatı Nedir?

Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 2016/23729 E. ve 2019/23210 K. Sayılı Kararında kıdem tazminatı şu şekilde tanımlanmıştır.

“İşverene ait bir ya da birkaç işyerinde belli bir süre çalışmış bir işçinin, işini kaybetmesi halinde işinde yıpranması, yeni bir iş edinmede karşılaşacağı güçlükler ve işyerine sağladığı katkı göz önüne alınarak, geçmiş hizmetlerine karşılık işveren tarafından işçiye kanuni esaslar dâhilinde verilen toplu paraya kıdem tazminatı denilmektedir.”

Kıdem Tazminatına Hak Kazanmada Asgari Süre Şartı

4857 sayılı İş Kanununun 120 nci maddesi hükmüne göre, yürürlükte bırakılan 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinde, kıdem tazminatına hak kazanabilmek için işçinin işverene ait işyerinde en az bir yıl çalışmış olması gerekir.

Kıdem tazminatına hak kazanma noktasında en az bir yıllık çalışma koşulu, İş Kanunu sistemi içinde nispi emredici bir hüküm olup bu süre toplu ya da bireysel iş sözleşmeleriyle değiştirilerek işçi lehine azaltılabilir.

Askere Giden İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir Mi?

Kimler Kıdem Tazminatı Alabilir?

4857 sayılı İş Kanunu’nun 120 nci maddesiyle 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14 üncü maddesi hariç diğer maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlükte kalan 14 üncü madde de kimlerin kıdem tazminatı alabileceği düzenlenmiş olup mezkur maddenin ilgili kısmı aşağıdaki gibidir;

“Bu Kanuna tabi isçilerin hizmet akitlerinin:

1. İşveren tarafından bu Kanunun 17 nci maddesinin II numaralı bendinde gösterilen sebepler dışında,

2. İşçi tarafından bu Kanunun 16 nci maddesi uyarınca,

3. Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla,

4. Bağlı bulundukları kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulu kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla;

5. (Ek: 25/8/1999 – 4447/45 md.) 506 Sayılı Kanunun 60 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaslar dışında kalan diğer şartlan veya aynı Kanunun Geçici 81 inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile isten ayrılmaları nedeniyle,

Feshedilmesi veya kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi veya isçinin ölümü sebebiyle son bulması hallerinde isçinin ise başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence isçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir.”

Buna göre iş sözleşmesi muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle feshedilen işçinin kıdem tazminatı hakkı bulunmakla birlikte işçinin bu haktan yararlanabilmesi için en az bir kıdeminin bulunması gerekmektedir.

Bedelli Askerlik Yapan İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir Mi?

Bedelli askerlik şuan yürürlükte olan 7179 sayılı Kanunda: “Kanunda belirtilen yararlanma şartlarını taşımak kaydıyla bedelli askerliğe seçilenlerin belirlenen bedeli ödemesi ve temel askerlik eğitimi yapması şartı ile yerine getirilen askerlik hizmeti” şeklinde tanımlanmıştır.

Daha önce yürürlükte olan 1111 sayılı Askerlik Kanununa 2018 yılında eklenen geçici 55 inci madde de;

“Bu madde hükümlerinden yararlananlar temel askerlik eğitimi süresince çalıştıkları iş yeri, kurum ve kuruluşlar tarafından aylıksız veya ücretsiz izinli sayılırlar…” denilmekte olup bu madde kapsamında bedelli askerlik yapanlar iş yeri, kurum ve kuruluşlarınca ücretiz izinli sayılacaklarından söz konusu kişilerin askerlik nedeniyle kıdem tazminatı talep etme hakkı bulunmamaktaydı.

Fakat 1111 sayılı Askerlik Kanunu 7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 63 üncü maddesine istinaden 26.06.2019 tarihi itibariyle yürürlükten kaldırılmış olup 7179 sayılı Kanun içerisinde bedelli askerlik yapacakların aylıksız veya ücretsiz izinli sayılmaları yönünde bir düzenlemeye yer verilmemiştir.

Sonuç olarak 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında bedelli askerlik yapacaklar için mezkur kanunda aylıksız veya ücretsiz izinli sayılacaklarına yönelik bir düzenleme bulunmadığından ve bu kişiler için bir aylık temel askerlik eğitimi öngörüldüğünden ilgililer askerlik nedeniyle sözleşmelerini feshedip kıdem tazminatı talebinde bulunabileceklerdir.

İsa ARAS

Trabzon Büyükşehir Belediyesi

Yazarın tüm yazıları için tıklayın

Whatsapp kanalımıza katılmak için tıklayın

Bedelli askerlik nedeniyle işten ayrılan çalışan için işten ayrılış bildirgesi düzenlenir mi?