3 Hizmet Yılı Dolduran Sözleşmeli Personelin Memuriyete Atanma Tarihleri Hakkında
Soru: Malumunuz 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesine istinaden 3+1 kuralına tabi çalışanların sözleşmeli olarak 3 üncü yılları dolmaktadır. Bu konuya ilişkin sitenizdeki yazınızı inceledik. Fakat çalışanın başvuru ve atama sürecini SGK uygulamaları ve diğer mevzuat düzenlemeleri göz önüne alınarak değerlendirebilir misiniz?
Bilindiği üzere 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 49 uncu maddesine 7433 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle aşağıdaki cümleler eklenmiştir.
“… Sözleşmeli personelin işe alınması memur kadrolarına ilk defa alınma usulüne tabidir. Sözleşmeli personelden üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar talepleri hâlinde sözleşmeli personel olarak çalıştırılmalarına esas alınan memur kadrolarına atanır. Bu kapsamda memur kadrolarına atananların bir yıl süreyle diğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakli yapılamaz. Bunların sözleşmeli personel pozisyonlarında geçirdikleri hizmet süreleri, öğrenim durumlarına göre yükselebilecekleri dereceleri aşmamak kaydıyla kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespiti ile 657 sayılı Kanunun 64 üncü maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında değerlendirilir. Bunlar, atandıkları kadronun mali ve sosyal haklarına göreve başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren hak kazanır ve önceki pozisyonlarında aldıkları mali ve sosyal haklar hakkında herhangi bir mahsuplaşma yapılmaz.”
Bu hüküm gereği belediyelerde sözleşmeli personel olarak görev yapanları memur kadrolarına geçirilmesiyle ilgili çalışmalar başlamıştır. Her yeni uygulamada olduğu gibi bu uygulamada da bazı sorunların yaşanması doğaldır.
İscimemur.net yazarları olarak konuyu https://iscimemur.net/sozlesmeli-personel-statusunde-3-yili-dolduranlarin-memur-kadrolarina-atanmasinda-dikkat-edilecek-hususlar/ başlığı altında değerlendirmiştik.
Yukarıda bahsi geçen hüküm incelediğinde sözleşmeli statüde 3 yılın doldurulmasına müteakip çalışanın memuriyete geçmesine yönelik başvuru süreci ve kurumunun bu kapsamda hangi süreler içerisinde ilgiliyi atayacağına dair bir düzenleme yer almadığı görülmektedir. Bu hususlar 7433 sayılı Kanunun içerisine serpiştirilmiştir.
Peki, belediyeler sözleşmeli personelin memuriyete geçişinde hangi işlemleri tesis edecek, hangi süreçleri takip edecektir?
Bu hususta tarafımıza iletilen tüm soru ve sorunlara çözüm aramaya çalıştığımız için uzunca bir yazı kaleme almak durumunda kaldık. Sabırla okumanız dileğiyle…
Bilindiği üzere; 7433 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar İle 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 3 üncü maddesi ile 657 sayılı Kanuna Geçici Madde 48 eklenmiştir. Söz konusu maddenin sondan bir önceki fıkrasında ise aşağıdaki hüküm yer almaktadır;
“… 29/11/2022 tarihi ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında hizmete alınan sözleşmeli personelden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam edenler hakkında ilgisine göre bu Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası ile 5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki hükümleri uygulanır.”
Bu hükmü değerlendirdiğimizde 29/11/2022 tarihi ile 26/01/2023 tarihleri arasında sözleşmeli olan ve sözleşmeleri devam edenlerin ilgisine göre 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası ile 5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki hükümleri uygulanacağı dikkate alındığında; 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesinde başvuru tarihi ile ilgili bir düzenlemenin olmadığı görülmektedir.
5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin beşinci fıkrasında ise; “Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır.” hükmü yer almaktadır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin B) Sözleşmeli personel: başlıklı maddesine eklenen ek 4 üncü paragrafta “… (Ek 4. paragraf: 19.01.2023 – 7433 S.K/Madde 2) Bu fıkranın diğer paragraflarındaki hükümler ile özel kanunlarındaki hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu Kanuna tabi kamu idarelerinde Cumhurbaşkanınca belirlenecek pozisyon unvanlarında çalıştırılmak üzere işin geçici olması şartı aranmaksızın sözleşmeli personel istihdam edilebilir. Bu kapsamda istihdam edilen sözleşmeli personelden aynı kurumda üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar bu sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde talepte bulunmaları halinde bulundukları yerde aynı unvanlı memur kadrolarına atanır.” Hükmü gereği belediyelerde üç yıllık sözleşmeli personel statüsünde çalışma süresini tamamlayanlar bu sürenin bitiminden itibaren 30 gün içinde belediyelerine kadroya geçmeye yönelik dilekçe vermeleri gerektiği anlaşılmaktadır.
Peki, belediyenin başvuru yapan personelini hangi süreler içerisinde memur kadrolarına atayacaktır?
Mevcut mevzuat hükümlerini incelediğimizde uygulamanın bu yönüyle yürütülmesinde bir boşluk oluştuğunu söyleyebiliriz.
Yani belediyenin çalışanlarını hangi süreler içerisinde atayacağına dair bir düzenleme yer almamaktadır.
Aslına bakılırsa burada ki diğer bir sorun da personelin 3 yılı dolduğu tarihin 15/12/2025 31/12/2025 tarihleri arasına denk gelmesidir. Bu tarih aralığı belediyenin atama süresi (30-60-90 gün içinde vb.) netleşmesi durumunda değişebilecektir.
Böyle bir durumda sözleşmeli personel için yeni yılda net ücret tespitiyle ilgili belediye meclislerince karar alınacak mıdır?
Değerlendirmemiz;
Mezkûr Kanunun 3 üncü maddesi ile 657 sayılı Kanuna geçici madde 48 eklenmiştir.
Bu madde de başvuru süresi, atama süresi ve diğer hususlar açıklanmıştır.
Düzenlemede; “ … 29/11/2022 tarihi ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında hizmete alınan sözleşmeli personelden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam edenler hakkında ilgisine göre bu Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası ile 5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki hükümleri uygulanır.” denilmektedir. 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesinde ise; “… Bunlar, atandıkları kadronun mali ve sosyal haklarına göreve başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren hak kazanır ve önceki pozisyonlarında aldıkları mali ve sosyal haklar hakkında herhangi bir mahsuplaşma yapılmaz.” hükmü yer almaktadır.
Bu tarihler arasında (15/12/2025 ile 31/12/2025) 3 yılını dolduran çalışanlarla ilgili tek sorun bunlarla bir yıllık sözleşme yapıldığı, 2025 Aralık ayı içerisinde 17 günlük maaşlarını aldıkları ve sonuç olarak bunların sözleşmelerinin sona erdiği düşüncesidir.
İlk bakışta bu doğru olarak görülse bile mezkûr kanunun emredici hükmü gereği bunların atandıkları kadronun mali ve sosyal haklarına göreve başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren hak kazanacakları açıktır.
Peki, aybaşı tabiri kamu görevlileri için hangi tarihi işaret etmektedir.
Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliğinde (Seri No: 100) aybaşının her ayın 15’i olduğu belirtilmiştir.
Bu yönüyle baktığımızda memur olarak ilk maaş ödeme tarihinin 15/01/2026 tarihi olduğunu söyleyebiliriz.
Kaldı ki bu tarihler dışında 3 yılın tamamlanması dururumda ise uygulamada ilk maaş tarihi her ayın 15’i olacağında da bir duraksama söz konusu olmayacaktır.
Peki, SGK’nın konuya bakış nedir?
Bilindiği üzere geçmişte de çeşitli kanunlarla sözleşmeli personelin memur kadrolarına geçişleri sağlanmıştır.
Sosyal Güvenlik Kurumunun 2013/11 sayılı Sigortalılık İşlemleri Hakkında Genelge ’sinde;
“3- Sigortalılar hakkında uygulanacak hükümler ile tescilleri
3.1- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalılığın sona ermesi ve bildirimi
657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası ile 4924 sayılı Kanun uyarınca sözleşmeli personel olarak Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi olan sigortalılardan sadece 632 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca memur kadrosuna atananların Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olan sigortalılığı atamalarının yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren başlatılacağından, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalılıkları, aylıklarını her ayın 15 ile 14’ü arasında alanlar için 14’ü itibariyle, aylıklarını her ayın 1’i ile 30’u arasında alanlar için ise ayın 30’u (ayın son gününün 31 olması halinde 31’i) itibariyle sona erdirilecektir.
Kamu kurumlarında 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendi kapsamında çalışan sözleşmeli personel için 4447 sayılı Kanunun 46 ncı maddesi gereğince işsizlik sigortası primi kesilmediğinden (aylık prim ve hizmet belgesinde hizmetleri 13 numaralı belge türü ile bildirilenler) bu sigortalıların işten ayrılış bildirgeleri Kanunun 9 uncu maddesi gereğince yukarıda belirtilen tarihlerden itibaren üç ay içinde yine e-sigorta yoluyla Kuruma yapılacaktır.
İşten ayrılış nedeni olarak “21- Statü değişikliği” işaretlenecektir. Sigortalı işten ayrılış bildirgesinin belirtilen sürelerde verilmemesi halinde Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi gereğince idari para cezası uygulanacaktır.
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında olan sözleşmeli personelin aylık prim ve hizmet belgesi ile bildirilecek hizmetleri hakkında da işten ayrılış bildirgesindeki çıkış tarihi esas alınarak işlem yapılacaktır.
Örnek- 28/8/2006 tarihinde 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında çalışmaya başlayan ve işsizlik sigortası primi kesilmeyen Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olan ilgilinin 29/6/2011 tarihli talebi üzerine 4/7/2011 tarihi itibariyle programcı kadrosuna ataması yapılmıştır. Bu sigortalının Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılığı 15/7/2011 tarihinde başlatılacağından, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalılığı 14/7/2011 tarihinde sona erdirilecek ve sigortalı işten ayrılış bildirgesi e-sigorta yoluyla 14/10/2011 tarihine kadar Kuruma verilecektir.
3.2- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaki sigortalılığın başlangıcı ve bildirimi
657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası veya 4924 sayılı Kanun uyarınca sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışması bulunanlardan memur kadrolarına atananlar, atandıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılacaklardır. Bunlar, Kanunun 8 inci maddesi uyarınca 15 gün içinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında “Sigortalı İşe Giriş Bildirgesi” ile e-sigorta yoluyla Kuruma bildirilecektir.
Bunlardan, daha önce 5434 sayılı Kanuna tabi çalışması bulunanlar hakkında bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi uyarınca 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılacaktır.
Örnek 1- 12/10/2008 tarihinde 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası uyarınca sözleşmeli sağlık personeli olarak Denizli Devlet Hastanesinde çalışmaya başlayan ve Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olan ilgilinin 14/6/2011 tarihli başvurusu üzerine Kurumunca 20/6/2011 tarihinde memur kadrosuna ataması yapılmıştır. Bu kişi atamasının yapıldığı 20/6/2011 tarihini takip eden aybaşı olan 15/7/2011 tarihinden itibaren Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılacak ve 29/7/2011 tarihine kadar sigortalı işe giriş bildirgesi e-sigorta yoluyla Kuruma verilecek olup, sigortalı hakkında Kanun hükümlerine göre işlem yapılacaktır.” denilmektedir.
Yine;
6495 sayılı Kanun uyarınca 2013 yılında sözleşmeli personellerin memur kadrolarına atamaları ile ilgili olarak SGK tarafından Kadroya Atanacak Sözleşmeli Personel Hakkında Duyuru yayımlanmıştır. (Duyuruya ulaşmak için tıklayınız)
Son olarak 2023 yılında yapılan SGK duyurusunda;
“Bilindiği üzere; 26/1/2023 tarihli ve 32085 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 7433 sayılı Kanun ile sözleşmeli pozisyonlarda çalışanların memur kadrolarına atanma imkânı sağlanmıştır.
Kanunun 2 nci, 3 üncü, 5 inci ve 6 ncı maddeleri uyarınca memur kadrolarına atanan sözleşmeli personelin, atandıkları kadronun mali ve sosyal haklarına göreve başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren hak kazanacağı ve önceki pozisyonlarında aldıkları mali ve sosyal haklar hakkında herhangi bir mahsuplaşma yapılmayacağı açıkça hükme bağlanmıştır.
Bu nedenle, yukarıda açıklanan hüküm gereğince sözleşmeli personelin kadroya atanmaları durumunda 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalı oldukları tarih kadroya geçtikleri tarihi takip eden aybaşı olduğundan Kurumunuzun 3 no.lu kullanıcısı tarafından Hizmet Takip Programı ve 5510 4/1-c (Devlet Memurları) Tescil İşlemleri Entegrasyon Uygulaması Tescil alanından emeklilik sicil numarasının alınabilmesi için sigortalı işe giriş bildirgesi düzenlenirken memuriyete ilk başlama (daha önce 5434 sayılı Kanuna veya 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılığı olmayanların) ve kurumunuzda başlama tarihinin KADROYA ATANDIKLARI TARİHİ TAKİP EDEN AYBAŞI olarak giriş yapılması gerekmektedir.
Tescil Programında ilgililerin kadroya atandıkları tarihte memuriyete ilk başlama ve kurumunuzda başlama tarihinin takip eden aybaşına göre ileri tarih olarak giriş yapılmasına olanak sağlayan düzenleme yapılmıştır.
Örneğin, 27.02.2023 tarihinde kadroya atanan kişinin 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalı olacağı tarih kadroya geçtikleri tarihi takip eden aybaşı olan 15.03.2023 olacaktır. 27.02.2023 tarihi veya bu tarihten sonra sigortalı işe giriş bildirgesi düzenlenirken memuriyete ilk başlama (daha önce 5434 sayılı Kanuna veya 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılığı olmayanların) ve kurumunuzda başlama tarihi olarak 15.03.2023 tarihinin girilmesi gerekmektedir.
Ayrıca, ilgililerin HİTAP kayıtlarında da özlük alanındaki memuriyete ilk başlama tarihi (daha önce 5434 sayılı Kanuna veya 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılığı olmayanların) ve hizmet cetvelinde 7433 sayılı kanuna göre atandıkları tarihin kadroya atandıkları tarihi takip eden aybaşı olarak giriş yapılması gerekmektedir.
7433 sayılı Kanuna ilişkin olarak HİTAP hizmet cetveli kayıtları için hizmet sebep kodları da sisteme eklenmiştir.
Örneğin, 27.02.2023 tarihinde kadroya atanan kişinin 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalı olacağı tarih kadroya geçtikleri tarihi takip eden aybaşı olan 15.03.2023 olacaktır. 27.02.2023 tarihi veya bu tarihten sonra sigortalı HİTAP özlük alanında memuriyete ilk başlama (daha önce 5434 sayılı Kanuna veya 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılığı olmayanların) ve Hizmet cetveli alanında göreve başlama tarihi olarak 15.03.2023 tarihinin girilmesi, hizmet sebep kodu olarak da kişinin durumuna göre 3535 vb kodların kullanılması gerekmektedir.
Diğer taraftan, 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine (SSK) tabi sigortalılığına ilişkin düzenlenecek sigortalı işten ayrılış bildirgesinde ayrılış nedeni olarak 35 kodunun kullanılması uygun olacaktır.” Şeklinde duyuru yayınlanmıştır.
Görüleceği üzere SGK kanunlarda ifade edilen aybaşını ayın 15’inde maaş alanlar için her ayın 15’i olarak uygulanmasını istemiştir.
Tabi ki bu durumu daha önce yapılan uygulamalar ve mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi sonucunda kaleme aldık.
Şuan bu kapsamda belediyeler bu soruların cevabını aramaya devam etmektedir.
Kaldı ki bu soruların cevabını SGK’nın konuya bakış açısı dikkate alınarak Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri ile birlikte uygulama birliğinin sağlanması ve oluşan tereddütlerin giderilmesi gerek çalışan gerek belediye gerekse SGK nezdinde yürütülecek iş ve işlemleri açığa kavuşturacaktır.
Taktir okuyucunundur.
Mehmet YURDCU
Tavşanlı Belediyesi / Kütahya
Teşekkürler efendim, elinize sağlık. Son derece bilgilendirici bir yazı olmuş. Sağolun.
Teşekkür ederiz bilgilendirme için. Peki Doğum sebebiyle hizmet sözleşmesi fesh edilen (6 ay) sozlesmeli memurun 3 yıl hesabı nasıl olur? Memuriyet atamasi için 6 ay bekleyecek mi yoksa ilk sozlemeli olduğu tarihten itibaren kesintisiz 3 yil sayılıp memuriyet ataması yapılacak mı? Teşekkürler…
5393 Sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesinde 3 yıllık çalışma süresi belirlenmiştir. Bu kapsamda ücretsiz doğum izni nedeniyle iş akdi fesih edildikten sonra tekrar çalışmaya başlayan çalışanın 3 yıllık çalışma süresinde bu süreler sayılmamakla birlikte 3 yıllık süre iş akidin feshi ve başlama tarihleri arasında geçen süre kadar uzatılacaktır.İyi çalışmalar dilerim…